100 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΛΗΞΗ ΤΟΥ Α ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

Πραγματοποιήθηκαν με πολύ μεγάλη επιτυχία και μεγάλη συμμετοχή οι διήμερες εκδηλώσεις της επετείου συμπλήρωσης 100 ετών  (1918-2018) από την λήξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου (1914-1918) με επίκεντρο τα Συμμαχικά Κοιμητήρια (Ζέϊτενλικ) που βρίσκονται εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Αμπελοκήπων – Μενεμένης.

Τις εκδηλώσεις συνδιοργάνωσαν η Ιερά Μητρόπολη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως, η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, η Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας (ΠΕΔΚΜ) και ο Δήμος Αμπελοκήπων  - Μενεμένης.

Οι διήμερες εκδηλώσεις ξεκίνησαν το Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου όπου στο κέντρο πολιτισμού στη Μονή Λαζαριστών πραγματοποιήθηκε έκθεση φωτογραφικών ντοκουμέντων και εφημερίδων του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου με επιμέλεια της έκθεσης του κ. Κωνσταντίνου Νίγδελη, ιστορικού, συγγραφέα, διευθυντή του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού της Ι.Μ. Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως.

 

 

Στη συνέχεια του προγράμματος και συγκεκριμένα στην αίθουσα «Σωκράτης Καραντινός» ακολούθησαν επίσημοι χαιρετισμοί μεταξύ αυτών ο Πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Κεντρικής Μακεδονίας και Δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης κ. Λάζαρος Κυρίζογλου απεύθυνε σύντομο χαιρετισμό.

Στο τέλος της βραδιάς παρακολουθήσαμε συναυλία με τίτλο: «Βραδιά μνήμης 100 χρόνια από τον Μεγάλο Πόλεμο» με έργα Beethoven, Purcell, Λοίζου, Rosso, Lennon και σε Α΄ Παγκόσμια εκτέλεση το κονσέρτο του Γ.Ε. Λαζαρίδη «εκ Νεκρών».

Την Κυριακή 30 Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκε πατριαρχικό συλλείτουργο του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου και του Πατριάρχη Σερβίας κ.κ. Ειρηναίου καθώς και επιμνημόσυνη δέηση στον Ι.Ν. του Αγίου Παντελεήμονα στους Αμπελόκηπους Θεσσαλονίκης.

Ακολούθησε κατάθεση στεφάνων στα μνημεία των πεσόντων στους τομείς της Σερβίας, Ρωσίας, Γαλλίας, Βρετανίας, Ιταλίας και Ελλάδας στα συμμαχικά στρατιωτικά κοιμητήρια «Ζέιτενλικ».

Στον Ελληνικό τομέα ο Οικουμενικός  Σεβασμιότατος  Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, ο Πατριάρχης Σερβίας κ.κ. Ειρηναίος, ο Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβα, ο Περιφερειάρχης Απόστολος Τζιτζικώστας και ο Πρόεδρος της ΠΚΔΜ Λάζαρος Κυρίζογλου φύτεψαν μια ελιά ως σύμβολο ειρήνης.

 

 

 

 

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΈΝΩΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ ΛΑΖΑΡΟΥ ΚΥΡΙΖΟΓΛΟΥ ΣΤΙΣ ΕΠΕΤΕΙΑΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΛΗΞΗ ΤΟΥ Α’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ (29-30 ΣΕΠΤ. 2018)

 

Αμπελόκηποι 30/09/2018

 

Παναγιώτατε, Μακαριώτατε, εκλεκτοί προσκεκλημένοι, κυρίες και κύριοι

 

Σας ευχαριστούμε όλους και όλες για την ευγενική ανταπόκρισή σας στο κάλεσμά μας και την εδώ παρουσία σας. Το κοινό κάλεσμα της Ιεράς Μητροπόλεως μας Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας και του Δήμου Αμπελοκήπων – Μενεμένης, στα διοικητικά όρια του οποίου βρίσκεται το κοιμητήριο Ζέιτενλικ.

 

 

     Συμπληρώνονται εφέτος 100 χρόνια από τη λήξη του Ά Παγκοσμίου Πολέμου (Ιούλιος 1914 έως την 11 Νοεμβρίου 1918), που είναι γνωστός και ως Μεγάλος Πόλεμος (αγγλ. Great War, γαλλ. Grande Guerre). Έτσι λεγόταν πριν το ξέσπασμα του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Πρόκειται για μια μεγάλη ενδοευρωπαϊκή διένεξη με γενικευμένη σύγκρουση των Ευρωπαϊκών Δυνάμεων,  η οποία διακρίνεται σε τρεις φάσεις:

 

(α) 1914-1916,

(β) 1917 (είσοδος της Αμερικής στον πόλεμο),

(γ) 1918.

    

Οι Ενωμένες Δυνάμεις, καλούμενες και δυνάμεις της Αντάτ (κυρίως Μ. Βρετανία, Γαλλία, Ιταλία, Ρωσία, ΗΠΑ, Σερβία, Ελλάδα) νίκησαν τις Κεντρικές Δυνάμεις καλούμενες και Τριπλή Συμμαχία (Γερμανία, Αυστροουγγαρία, Οθωμανική Αυτοκρατορία και Βουλγαρία) και οδήγησαν σε κατάρρευση τεσσάρων αυτοκρατοριών και σε μεγάλες αλλαγές στο χάρτη της Ευρώπης. Οδήγησαν επίσης στη μεγάλη Ρωσική Επανάσταση (1917) και τελικά στη δημιουργία της «Κοινωνίας των Εθνών». Στην διάσκεψη Ειρήνης στο Παρίσι (1919), στην οποία συμμετείχαν ο Πρόεδρος της Αμερικής Ουϊλσων, οι πρωθυπουργοί της Μ. Βρετανίας Λόϋδ Τζώρτζ, Γαλλίας Κλεμανσώ, Ιταλίας Ορλάντο και αντιπροσωπείες 32 κρατών συνολικά, υπογράφηκαν:

 

 

(α) Η με την Γερμανία συνθήκη των Βερσαλιών στις 28-6-1919

(β) Η με την Αυστρία συνθήκη του Σαιν Ζερμαίν στις 10-9-1919

(γ) Η με την Βουλγαρία συνθήκη του Νεϊγύ στις 27-11-1919

(δ) Η με την Ουγγαρία συνθήκη του Τριανόν στις 6-6-1920

(ε) Η με την Τουρκία συνθήκη των Σεβρών στις 10-8-1920

   

Για την σταθεροποίηση του νέου εδαφικού καθεστώτος που προέκυψε από τις ανωτέρω συνθήκες αλλά και για την εκπλήρωση της υπόσχεσης των πολιτικών ανδρών των Συμμάχων προς τους λαούς τους, ότι «ο πόλεμος έγινε για να καταργήσει του λοιπού τον πόλεμο ως μέσον πραγματοποιήσεως εθνικών διεκδικήσεων», ιδρύθηκε η «Κοινωνία των Εθνών». Παρά ταύτα δεν κατέστη δυνατή η αποτροπή του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου.

     Οι απώλειες σε νεκρούς, επί συνόλου 65.000.000 ανδρών όλων των εμπολέμων που κινητοποιήθηκαν, ανήλθαν σε 8.000.000, οι τραυματίες σε 21.000.000 πάρα πολλοί από τους οποίους κατέστησαν μερικώς ή ολικώς ανάπηροι. Το σύνολο των νεκρών (στρατευμένων και αμάχων) ξεπέρασε τα 18.500.000 ψυχές. Οι συνολικές δαπάνες για την διεξαγωγή του πολέμου, συμπεριλαμβανομένων και των ζημιών από την καταστροφή ιδιωτικών περιουσιών, υπολογίσθηκαν στο ιλιγγιώδες ποσό των 216.000.000.000 ( διακόσια δέκα έξι δισεκατομμύρια) δολαρίων.

     Μεταξύ των Μετώπων του Πολέμου ήταν και το Βαλκανικό. Το Μακεδονικό Μέτωπο, γνωστό και ως Μέτωπο της Θεσσαλονίκης σχηματίσθηκε μετά από μία προσπάθεια των δυνάμεων της Αντάντ να βοηθήσουν το Βασίλειο της Σερβίας (φθινόπωρο του 1915)  να αντιμετωπίσει την συντονισμένη    επίθεση των Κεντρικών Δυνάμεων (Γερμανία, Αυστροουγγαρία, Βουλγαρία). Οι δυνάμεις της Αντάντ  στο Μακεδονικό Μέτωπο αποτελούνταν από Γάλλους, Βρετανούς, Σέρβους κι Έλληνες. Η ενεργός συμμετοχή της Ελλάδος στο πλευρό των συμμάχων είχε ουσιαστικό αποτέλεσμα τη θριαμβευτική νίκη κατά των Γερμανοβουλγάρων στα υψώματα του Σκρα Ντι Λέγκεν (30.5.18). Η ηττημένη Βουλγαρία θα συνθηκολογήσει και τον Οκτώβριο του 1918 η Τουρκία  θα συνάψει ανακωχή στο Μούδρο.

     Στο Δήμο Αμπελοκήπων – Μενεμένης, επί της οδού Λαγκαδά, υπάρχουν τα Συμμαχικά  Κοιμητήρια Ζέϊτενλικ, που είναι η μεγαλύτερη στρατιωτική νεκρόπολη των Βαλκανίων, όπου βρίσκονται οι τάφοι στρατιωτών των συμμάχων της Ανταντ, οι οποίοι πολέμησαν στο Μακεδονικό Μέτωπο. Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό χώρο μνήμης πολύτιμο ιστορικό θησαυρό. Για τους Ινδούς που πολέμησαν στο πλευρό των Βρετανών υπάρχει το Κοιμητήριό τους στον Άγιο Νεκτάριο (Δενδροπόταμο) Μενεμένης.

Εκατό χρόνια μετά τη λήξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου θυμόμαστε, μνημονεύουμε και τιμάμε όλους όσους έδωσαν τη ζωή τους υπέρ της ειρηνικής συνύπαρξης των λαών, υπέρ της ελευθερίας αλλά και τα εκατομμύρια των αθώων αμάχων θυμάτων.

 

Κοιμητήριο Ζέϊτενλικ. Εδώ αρμόζει να πούμε το του Γεωργίου Ζιώβα: «Έβαλε ο ήλιος κάτω τον θάνατο και τον πατάει, τα νεκροταφεία γίνονται κοιμητήρια, οι σταυροί τους μεγάλα λευκά κρίνα, ευωδίασε ο θάνατος ζωή κι οι πεθαμένοι αναπαύθηκαν ήσυχα στην μνήμη μας» Κι εγώ συμπληρώνω: «Κι έτσι ζουν για πάντα. Είναι  αθάνατοι.»

Ευχαριστούμε θερμά τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη μας κ. Βαρνάβα, ο οποίος είχε την ιδέα και την πρωτοβουλία αυτών των εκδηλώσεων, την οποία αγκαλιάσαμε από κοινού με τον Περιφερειάρχη μας κ. Απόστολο Τζιτζικώστα, τον οποίο επίσης ευχαριστούμε.

Τέλος ευχαριστούμε ιδιαιτέρως και καλωσορίζουμε τον Οικουμενικό μας Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο, που για μια ακόμη φορά βρίσκεται κοντά μας και τον Μακαριώτατο Πατριάρχη του φίλου κι αδελφού λαού της Σερβίας. Σας ευχαριστώ.

 

Λάζαρος Κυρίζογλου

Προέδρος Περιφερειακής Ένωσης

Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας

Δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης